ORODHA YA DAWA MUHIMU KWA MFUGAJI MDOGO

 

Orodha hii inafaa kwa mfugaji wa kuku, ng’ombe, mbuzi/kondoo na nguruwe, hasa wakati wa kipindi cha mvua. Lengo ni kinga ya awali, huduma ya kwanza na kupunguza vifo.

⚠️ Muhimu: Dawa si mbadala wa daktari wa mifugo. Tumia kwa ushauri wa mtaalam pale inapowezekana.

---

🐔 A. DAWA MUHIMU KWA KUKU

1️⃣ Chanjo

• Kideri (Newcastle) – kinga kuu (mara kwa mara)

• Gumboro – hasa kwa vifaranga

2️⃣ Antibiotics (kwa dalili za maambukizi)

• Oxytetracycline (maambukizi ya jumla)

• Doxycycline (mafua/CRD)

• Tylosin (magonjwa ya njia ya hewa)

3️⃣ Kuharisha (Coccidiosis)

• Amprolium

• Sulfa drugs

4️⃣ Nyongeza

• Vitamini (AD3E, Multivitamin)

• Electrolytes (baada ya msongo/mvua)

---

🐄 B. DAWA MUHIMU KWA NG’OMBE

1️⃣ Minyoo

• Albendazole

• Ivermectin

• Levamisole

2️⃣ Maambukizi & homa

• Oxytetracycline LA

• Penicillin + Streptomycin

3️⃣ Miguu & ngozi

• Copper sulphate / Zinc sulphate

• Potassium permanganate (kusafisha vidonda)

4️⃣ Nyongeza

• Mineral lick

• Vitamini B-complex

---

🐐 C. DAWA MUHIMU KWA MBUZI & KONDOO

1️⃣ Minyoo

• Albendazole

• Ivermectin

2️⃣ Nimonia & maambukizi

• Oxytetracycline

• Tylosin

3️⃣ Kuharisha

• Sulfa drugs

• Oral rehydration salts (ORS)

---

🐖 D. DAWA MUHIMU KWA NGURUWE

1️⃣ Kuharisha

• Sulfa drugs

• ORS

2️⃣ Maambukizi

• Oxytetracycline

• Penicillin + Streptomycin

3️⃣ Ngozi

• Ivermectin (pia kwa chawa/kupe)

---

🧰 E. VIFAA MUHIMU VYA ZIADA (FIRST AID)

• Dawa ya kuua vijidudu (Disinfectant)

• Syringe & sindano (saizi mbalimbali)

• Gloves

• Thermometer

• Dawa ya kuua kupe/mbu

---

⚠️ TAHADHARI MUHIMU

• ❌ Usitumie dawa bila kipimo sahihi

• ❌ Usichanganye dawa bila ushauri

• ⏳ Fuata withdrawal period (hasa kwa maziwa/nyama)

• 📅 Andika tarehe ya matibabu na chanjo

---

✅ USHAURI WA MWISHO

• Kinga (chanjo, usafi) ni nafuu kuliko tiba

• Mvua = ongezeko la magonjwa → jiandae mapema

• Hifadhi dawa sehemu kavu na baridi